WIDEO

Weszli do lasu i zrobili MRI mózgu. Oto co odkryli naukowcy

Czy godzinny spacer po lesie może wpłynąć na mózg? W filmie omawiam badania MRI, w których porównano spacer w spokojnym lesie ze spacerem po ruchliwej ulicy. Wyjaśniam, co zaobserwowano w hipokampie i ciele migdałowatym oraz jak wyniki te mają się do badań długofalowych.

Obejrzyj film →

BADANIE

IM LEPSZA KONDYCJA, TYM DŁUŻSZE ŻYCIE? WYNIKI BADANIA 122 TYSIĘCY OSÓB

​Czy bardzo wysoka wydolność fizyczna może przestać przynosić korzyści, a nawet zacząć szkodzić? Taką możliwość sugerowały wcześniejsze obserwacje dotyczące m.in. zaburzeń rytmu serca u części osób intensywnie uprawiających sport. Badacze z Cleveland Clinic postanowili więc sprawdzić, jak wydolność krążeniowo-oddechowa wiąże się z ryzykiem zgonu w perspektywie wielu lat.

Przeanalizowano dane 122 007 dorosłych, którzy w latach 1991–2014 zostali skierowani na próbę wysiłkową na bieżni. Ich średni wiek wynosił 53 lata, a mediana okresu obserwacji — 8,4 roku. W tym czasie odnotowano 13 637 zgonów.

Wydolność oceniano na podstawie maksymalnej wartości MET osiągniętej podczas próby wysiłkowej. Następnie uczestników podzielono — z uwzględnieniem wieku i płci — na pięć grup: od osób o niskiej wydolności, znajdujących się poniżej 25. percentyla, po grupę „elitarną”, obejmującą około 2,3% osób z najlepszymi wynikami.

Zaobserwowano wyraźną zależność: im wyższa była wydolność krążeniowo-oddechowa, tym niższe było ryzyko zgonu z dowolnej przyczyny. Po uwzględnieniu różnic w stanie zdrowia i innych czynników ryzyko w grupie o najniższej wydolności było około pięciokrotnie wyższe niż w grupie „elitarnej”. Nawet osoby z wynikiem poniżej średniej miały o około 41% wyższe ryzyko niż uczestnicy osiągający wynik powyżej średniej.

Najwyższą przeżywalność odnotowano w grupie o ekstremalnie wysokiej wydolności. Nie stwierdzono poziomu, po którego przekroczeniu dalszy wzrost wydolności przestawałby wiązać się z korzyścią. Zależność tę obserwowano również u osób po 70. roku życia oraz u pacjentów z nadciśnieniem.

Skala związku okazała się szczególnie interesująca. Niska wydolność była powiązana ze wzrostem ryzyka zgonu porównywalnym lub większym niż zależności obserwowane w przypadku palenia tytoniu, cukrzycy czy choroby wieńcowej. Nie oznacza to jednak, że brak kondycji można uznać za bezpośrednią przyczynę zgonu albo że jej wpływ da się wprost zrównać z paleniem. Są to porównania statystyczne uzyskane w konkretnej grupie pacjentów.

Wynik nie dowodzi również, że ekstremalnie intensywny trening jest odpowiedni dla każdego. W badaniu oceniano osiągniętą wydolność organizmu, a nie konkretną dawkę ćwiczeń potrzebną do jej uzyskania. Mimo tych zastrzeżeń otrzymane rezultaty wskazują, że wydolność krążeniowo-oddechowa może być jednym z najbardziej wartościowych, a jednocześnie modyfikowalnych wskaźników długoterminowego stanu zdrowia.

Jeśli pamiętasz inne badania, które uwzględniłem w poprzednich wydaniach, jest również bardzo jasne, że między nimi masa mięśniowa niesamowicie mocno koreluje z długością życia (jak i jego jakością).

Źródło →

„ Rób to, czego się boisz, a śmierć strachu jest pewna.”  —  Ralph Waldo Emerso

„ Nie można nauczyć się tego, co uważa się, że się już wie.”  — 

Epiktet

„Kto goni dwa zające, nie złapie żadnego” — przysłowie ludowe

KSIĄŻKA:  JACK NASHER – „JAK ROZPOZNAĆ KŁAMCĘ. SZTUKA WYKRYWANIA KŁAMSTW DUŻYCH I MAŁYCH”

Jedną z moich długoletnich fascynacji, poza perswazją, o czym wspominałem choćby w ostatnim wydaniu Newslettera, było wykrywanie kłamstw.

Przeczytałem tonę książek z tej dziedziny. Przerobiłem wiele programów i, jeśli miałbym wskazać najlepszą samodzielną pozycję, aby zaznajomić się z tym tematem, to ta książka zdobyłaby bezapelacyjnie pierwsze miejsce 

Czy nerwowe gesty świadczą o kłamstwie? Czy osoba unikająca wzroku ma coś do ukrycia? Całe mnóstwo bzdurnych filmików w internecie, czy też artykułów, sugeruje, że tak. Jack Nasher pokazuje, że ocenianie prawdomówności na podstawie jednego zachowania zwykle prowadzi donikąd. Znacznie ważniejsze jest ustalenie, jak dana osoba zachowuje się zazwyczaj, a następnie wychwytywanie zmian, niespójności i całych zespołów sygnałów.

Książka łączy psychologię, analizę mowy ciała oraz techniki zadawania pytań wykorzystywane podczas negocjacji i przesłuchań. Autor opisuje m.in. mikroekspresje, oznaki stresu, kontrolowanie zachowania, różnice między spontaniczną a przygotowaną opowieścią oraz sposoby prowadzenia rozmowy, które mogą utrudnić podtrzymywanie nieprawdziwej wersji wydarzeń.

Najciekawsze cytaty i myśli z książki:

• Najpierw należy poznać typowy sposób zachowania rozmówcy. Dopiero później można oceniać, czy pod wpływem konkretnego pytania nastąpiła wyraźna zmiana.

• Pojedynczy gest nie jest dowodem kłamstwa. Znaczenie może mieć dopiero kilka występujących jednocześnie sygnałów oraz ich zgodność z kontekstem rozmowy.

• Stres nie musi oznaczać nieszczerości. Może wynikać również z lęku przed niesłusznym podejrzeniem, dlatego obserwacja powinna być łączona z analizą treści wypowiedzi.

• Czasami więcej można odkryć dzięki dobrze postawionemu pytaniu i uważnemu słuchaniu niż przez samo obserwowanie ruchów ciała.

To przystępnie napisana książka, pełna konkretnych przykładów i krótkich podsumowań. Szczególnie zainteresuje osoby zajmujące się negocjacjami, sprzedażą, rekrutacją lub po prostu chcące uważniej prowadzić codzienne rozmowy.

Z ARCHIWUM

Kremy z kolagenem — droga ściema? Dlaczego zazwyczaj nie działają

Producenci kremów kolagenowych nieustannie chwalą się, jak skuteczne są ich produkty oraz ile stosowanie niesie ze sobą benefitów. Niestety według literatury naukowej twierdzenia są, delikatnie mówiąc, na wyrost.

Wróć do materiału →

„Kobiety nazywają mnie brzydkim tylko do momentu, gdy dowiadują się, ile zarabiam. Wtedy nazywają mnie brzydkim i biednym.” 

- Dentysta: Kiedy ostatnio nitkowałeś zęby?

- Pacjent: Stary, przecież tam byłeś!

„Każdy ma prawo zrobić lub powiedzieć coś głupiego, ale Ty ewidentnie nadużywasz tego przywileju.”

KWAS LINOLOWY A BIAŁKO PAI-1: JAK OMEGA-6 WPŁYWA NA ROZPUSZCZANIE SKRZEPÓW

W codziennym funkcjonowaniu układu krążenia kluczową rolę odgrywa równowaga między powstawaniem a rozpuszczaniem skrzepów krwi. Jednym z istotnych regulatorów tego procesu jest PAI-1 (Plasminogen Activator Inhibitor-1), czyli białko pełniące rolę biologicznego hamulca w usuwaniu zakrzepów. Na poziom tego związku w organizmie wyrazisty wpływ ma dieta, a w szczególności spożywanie kwasu linolowego (LA – Linoleic Acid), należącego do grupy wielonienasyconych kwasów tłuszczowych typu omega-6.

Gdy w organizmie dochodzi do wzrostu stężenia kwasu linolowego, komórki śródbłonka naczyń krwionośnych oraz tkanki tłuszczowej zostają pobudzone do zwiększonej produkcji i wydzielania PAI-1. Nadmiar tego białka bezpośrednio blokuje enzymy odpowiedzialne za rozkładanie fibryny, czyli białkowego „szkieletu” skrzepu. W efekcie naturalny proces usuwania zakrzepów – zwany fibrynolizą – zostaje drastycznie spowolniony, a układ krążenia traci zdolność do sprawnego samooczyszczania naczyń.

Główną konsekwencją zakłócenia tego mechanizmu jest istotny wzrost ryzyka naczyniowego. Skrzepy, które w prawidłowych warunkach zostałyby szybko zlikwidowane, utrzymują się w krwiobiegu znacznie dłużej, co sprzyja rozwojowi zmian miażdżycowych i powstawaniu zatorów. Długofalowo stan ten bezpośrednio zwiększa prawdopodobieństwo wystąpienia groźnych incydentów zdrowotnych, takich jak zakrzepica, zawał serca czy udar mózgu.

Większość kwasów tłuszczowych z rodziny omega-6 dostarczana jest do organizmu wraz z rafinowanymi olejami roślinnymi (np. słonecznikowym, sojowym, kukurydzianym) oraz wysoko przetworzoną żywnością (gotowymi daniami, wyrobami cukierniczymi czy przekąskami).